Pubicaties - Kinderopvang, VVE & basisonderwijs
De Kunstkar
Kunst als voertuig voor gelijke kansen in de samenwerking met ouders (CD-rom, MUTANT, K2, 2008)
Kunstzinnig werken is een effectief middel om gelijke kansen en respect voor diversiteit te bevorderen. Werken met kunstzinnige activiteiten en verschillende communicatie- en leerstijlen kan een opening zijn om de waarde van elkaars verschillen en ideeën in te zien.
CD-rom en training zijn het resultaat van een project in het kader van het Europees jaar voor Gelijke kansen voor iedereen 2007, waarin Bureau MUTANT, K2, Brabants kenniscentrum jeugd en Kinderopvang Humanitas samenwerkten.
Het resultaat van dit project is een minimethodiek op cd rom met werkvormen, foto’s, film, en theorie. Bestellen bij MUTANT: a.vankeulen@mutant.nl.
Zie ook Trainingen.
Partnerschap tussen ouders en beroepskrachten.
Handboek voor kindercentra en scholen. A. van Keulen (red.), SWP, Amsterdam, 2006.
Het partnerschap tussen ouders en beroepskrachten wordt tegenwoordig gezien als een belangrijk kwaliteitsaspect van de kinderopvang en het onderwijs. Pedagogisch partnerschap is echter niet vanzelfsprekend: de communicatie tussen ouders en beroepskrachten is maar al te vaak eenrichtingsverkeer. De publicatie Partnerschap tussen ouders en beroepskrachten, handboek voor kinderopvang en onderwijs biedt bouwstenen voor visieontwikkeling, suggesties voor beleid en handvatten voor de praktijk. Het handboek is bedoeld voor managers, trainers, adviseurs en docenten in kinderopvang en basisonderwijs. Wandelaar er is geen weg, we maken hem gaandeweg.
Zie ook Trainingen.
Van botsingen kun je leren.
Methodiekboek om de contacten tussen ouders en beroepskrachten in de kinderopvang te versterken. F. de Graaff, SWP, Amsterdam, 2006.
Als ouders hun kind naar een kindercentrum brengen, willen ze de beroepskrachten daar kunnen vertrouwen. Pedagogisch medewerkers en leidinggevenden beseffen dat. Goed luisteren naar ouders blijkt voor beroepskrachten in de kinderopvang geen gemakkelijke opgave. In conflictsituaties wordt het helemaal moeilijk open te staan voor hun inbreng. De methodiek ‘Van botsingen kun je leren’ helpt beroepskrachten hun ervaringen met (vermeende) botsingen met ouders om te zetten in nieuwe kennis en vaardigheden. De methodiek geeft concrete handvatten om op basis van eigen ervaringen met ouders – de goede én de minder goede – zicht te krijgen op de inhoudelijke en relationele knelpunten die er in de oudercontacten in hun kindercentrum kunnen spelen. De oefeningen en teksten van dit boek kunnen benut worden in een training of in reguliere teamvergaderingen.
Zie ook Trainingen.
Families in beeld (boek + dvd)
Via beeldmateriaal werken aan een open en respectvol klimaat in kindercentra en (voor)scholen. W. Doeleman. SWP, Amsterdam, 2006.
Het boek ‘Families in beeld’ bevat een uitgebreide handleiding voor het opzetten en werken met verschillende werkvormen, zoals de familiemuur,het heen-en-weerboekje en het maken van een intakeboek over het kindercentrum of school. Naast theoretische achtergrondinformatie bevat het boek ook een reeks oefeningen om de competenties van beroepskrachten verder te ontwikkelen, alsmede een dvd met beelden van enkele kindercentra en een school die met Families in beeld werken.
Toolkit Families in beeld (Documentation of families)
Als aanvulling op het boek Families in beeld is een toolkit verschenen, die in een Europees samenwerkingsverband is ontwikkeld en is gebaseerd op ervaringen in Frankrijk, Duitsland en Nederland. Deze toolkit bevat een poster, een bordspel en een cd.
Meer informatie: www.swpbook.com
Onderzoek Diversiteit en Ouderbetrokkenheid in Kindercentra.
F. de Graaff, E. Singer en W. Devillé, 2006, Nivel, Utrecht.
Dit rapport bundelt de resultaten van de verschillende deelstudies die opgezet zijn om het door MUTANT uitgevoerde ontwikkelproject ‘Ouders en Diversiteit’ te ondersteunen. Het bevat een overzicht van literatuur over ouderparticipatie bij de opvang van kinderen op kindercentra en (voor)scholen dat tevens de plaats die het MUTANT project daarin inneemt schetst. Ook biedt het een operationalisering van de begrippen samen leven, samen doen en samen denken in een meetlint om de aandacht voor diversiteit in ouderbetrokkenheid te meten. Tenslotte doet het verslag van de kwalitatieve interviews met ouders en leidsters om hun ervaringen en belangen in de samenwerking in beeld te brengen.
Download het rapport als pdf.
Van alles wat meenemen.
Diversiteit in opvoedingsstijlen in Nederland, A. van Keulen en A. van Beurden, Coutinho, Bussum, herziene druk 2006.
'Het is sowieso een hartstikke multiculturele samenleving geworden. Ik denk dat onze kinderen van alles wat moeten meenemen', meent een Surinaamse moeder.
De basis voor dit boek vormt het onderzoek naar de opvoeding in autochtone Nederlandse gezinnen, in Turkse, Marokkaanse, Surinaams-Creoolse, Chinese en Somalische gezinnen en een vergelijkende studie van genoemde groeperingen. Het boek 'Van alles wat meenemen' maakt de resultaten van dit onderzoek toegankelijk voor (toekomstige) beroepskrachten in onderwijs, (jeugd)zorg, welzijn en kinderopvang. Bij ieder hoofdstuk zijn individuele en groepsopdrachten opgenomen die gericht zijn op situaties in de (toekomstige) beroepspraktijk. Hiermee toetst de lezer de informatie steeds aan zijn/haar eigen waarden, normen en beeldvorming.
Verjaardagskalender 'In contact met ouders. Het hele jaar door'.
W. Doeleman, Bureau MUTANT, 2005. Prijs: 9,95 Euro excl. verzendkosten. Te bestellen bij Buro Extern, extern@xs4all.nl
Verjaardagskalender vol ideeën om oudercontacten vorm te geven, bedoeld voor leid(st)ers van kinderdagverblijven, peuterspeelzalen en buitenschoolse opvang. Met kleurrijke foto's uit de praktijk.
Enkele voorbeelden van ideeën:
Februari: Bij de familiemuur krijgen familiefoto's van de kinderen een plek aan de muur.
November: Welke informatie wil jij bij het ophalen van de kinderen delen met ouders? En wat willen ouders zelf graag horen?
‘Je hebt een heel dorp nodig om een kind op te voeden’. Informatieve CD voor beroepskrachten en ouders.
Resultaat Europees project ‘Ouderparticipatie en Diversiteit’. Te bestellen bij MUTANT: a.vankeulen@mutant.nl.
Deze informatieve CD is een van de resultaten van het Europese project en bevat een powerpointpresentatie met beeldmateriaal en toelichtende teksten.De opzet van de presentatie volgt het model van ‘Samen leven, samen doen, samen denken en beslissen, en samen actie ondernemen in de wijk.’
Jonge kinderen discrimineren niet?! Omgaan met diversiteit in kindercentra en op school.
A. van Keulen (red.), SWP, Amsterdam, 2004. Ook in het Engels, zie internationale publicaties.
Jonge kinderen worden in kindercentra of op school voor ‘t eerst in hun leven geconfronteerd met de diversiteit in de samenleving. Daar ervaren ze ook voor waardering of afwijzing door die omgeving wat kan uitmonden in uitsluiting en discriminatie.
In vele Europese landen wordt gewerkt met programma’s rond ‘Diversiteit en Gelijkwaardigheid’.
Deze publicatie wil lezers informeren over de ontwikkelingen in deze programma’s en ook over theoretische concepten, praktijk-voorbeelden en projecten. Het boek is bedoeld voor docenten, opleiders, studenten en beroepskrachten (stafmedewerkers, begeleiders) op het gebied van kinderopvang, voorschoolse educatie en het onderwijs van het jonge kind.
De elf auteurs zijn afkomstig uit diverse Europese landen, uit de Verenigde Staten en uit Australië. Elk hoofdstuk kan afzonderlijk worden gelezen en gebruikt worden voor pedagogische doeleinden.
Zie ook: Trainingen.
Kijken, kijken, kijken. Samen spelen, botsen en verzoenen.
Elly Singer en Dorian de Haan, m.m.v. Anke van Keulen en Nienke Bekkema, SWP, Amsterdam, 2006. Deze publicatie is ook in het Engels verkrijgbaar, zie internationale publicaties.
Kijken, kijken, kijken. Samen spelen, botsen en verzoenen geeft een levendig beeld van het sociale leven van jonge kinderen in kindercentra. Hoe ze vrienden maken en een gevoel van ‘samen’ beleven. De botsingen en wrijvingen tussen de kinderen geven zicht op de sociale kwesties die peuters bezighouden. Deze lijken vaak verrassend veel op die van volwassenen. Steeds is er aandacht voor de beroepskracht of opvoeder. Hoe zij of hij kinderen kan helpen om spelenderwijs basale sociale waarden, regels en vaardigheden te leren. Het boek bevat talrijke beschrijvingen van wat kinderen meemaken, rijk geïllustreerd met foto’s en geanalyseerd met behulp van nieuwe psychologische inzichten. De schrijfsters baseren zich op jarenlange ervaring met wetenschappelijk onderzoek en het ontwikkelen van trainingen voor leidsters in de kinderopvang. MUTANT ontwikkelde een training en een train-de-trainerscursus met deze publicatie als basis, ook in het Engels beschikbaar.
Zie ook: Trainingen.
De pedagogische cirkel.
Annemiek van Beurden & Anke van Keulen, SWP, Amsterdam, 2005.
De pedagogische cirkel is een dynamisch en praktijkgericht model om pedagogisch beleid te ontwikkelen en te implementeren. " Op één bladzijde staat ons pedagogisch beleid. Een pedagogisch beleid dat is verwoord in de cirkel. Niet alleen onze kindvisie, maar ook de vertaling naar hoe die kindvisie in de praktijk gestalte krijgt. We zijn er trots op dat we bij SKA de cirkel hebben ontwikkeld. Een cirkel waar iedereen een actieve bijdrage aan heeft geleverd " (kwaliteitsmedewerker). De heldere relatie tussen visie, houding en gedrag maakt het model tot een waardevolle aanvulling voor het kwaliteitsbeleid in de organisatie. De praktische stijl in het boek zorgt voor een goede mix tussen de achterliggende pedagogische ideeën en de uitvoerbaarheid. Het vertelt over de totstandkoming van de cirkel, de omgang met weerstanden, en hoe je dit coacht binnen de organisatie. Een stimulans ten aanzien van het pedagogisch denken binnen de kinderopvang. De tijdens het proces gebruikte werkvormen en de ervaring daarmee zijn in het boek opgenomen.
Dit boek schetst een praktijk van een instelling waar het pedagogisch beleid zichtbaar is en kanbeleidsmakers in kindercentra inspireren tot een beleid waarin visie, missie, houding en gedrag van professionals geïntegreerd zijn. MUTANT ondersteunt trajecten.
Zie ook Activiteiten.
'Poppen zoals wij'. Methodisch werken aan respect voor diversiteit met jonge kinderen. A. van Keulen, A. van Beurden en W. Doeleman, SWP, Amsterdam, 2003.
Het boek ‘Poppen zoals wij’ belicht de achtergronden van de methodiek 'Poppen zoals wij' (Persona Dolls) met behulp van vele praktische voorbeelden. Het boek bevat informatie over de keuze van de pop(pen), de introductie van de pop in de groep en het opstellen en vertellen van verhalen. Tevens wordt ingegaan op zaken als implementatie en het inpassen van de methodiek in het bestaande pedagogisch beleid van de instelling of school. Het boek is bedoeld voor beroepskrachten in de onderbouw van de basisschool, kinderopvang, peuterspeelzalen, voorscholen en VVE-voorzieningen, alsmede voor professionals met een begeleidende functie zoals onderwijs- en kinderopvangconsulenten, pedagogisch begeleiders, leidinggevenden, (onderbouw)coördinatoren en docenten van beroepsopleidingen.
Zie ook Trainingen.
Ik ben ik en jij bent jij. Methodiek- en praktijkboek over 'Opvoeden zonder vooroordelen'. A. van Keulen, SWP (voorheen NIZW), Utrecht, 2000.
Dit methodiek- en praktijkboek beschrijft het programma 'Ik ben ik en jij bent jij. Opvoeden zonder vooroordelen'. Kern van dit programma is het leren waarderen van diversiteit in etnische afkomst, sekse, handicap, leefvormen en opvoedingsstijlen en het kunnen omgaan met vooroordelen, discriminatie en pesten. Het boek bevat praktische oefeningen en activiteiten die beroepskrachten en studenten in de kinderopvang kunnen uitvoeren met kinderen van 0-10 jaar. Daarnaast bevat het boek oefeningen voor de beroepskrachten zelf. Zie ook Trainingen.
Vluchtelingenkinderen. Integratie in de Nederlandse samenleving.
A. van Keulen (red.), Bureau MUTANT, Utrecht, 1995. Verkrijgbaar bij Bureau MUTANT, a.vankeulen@mutant.nl.
Veel scholen, kinderdagverblijven, peuterspeelzalen en organisaties voor jeugdwerk hebben vandaag de dag te maken met vluchtelingenkinderen. Beroepskrachten komen voor veel vragen te staan. Hoe is het gedrag en de cultuur van deze kinderen en hun gezinnen te begrijpen? Kunnen we hen steunen bij het verwerken van mogelijke trauma's? Hoe een bijdrage te leveren aan hun integratie in de Nederlandse samenleving? Deze publicatie geeft een antwoord op deze vragen. Een reeds deskundigen gaat in op de achtergronden en ervaringen van vluchtelingenkinderen en op hun psychische gezondheid. Daarnaast biedt dit boek ideeën en handvatten voor de eigen beroepspraktijk, waaronder suggesties voor creatieve expressie en het vertellen van verhalen.